In veel plaatsen is parkeerbeleid een groot thema bij de gemeenteraadsverkiezingen. Maar Amersfoort spant de kroon.

Als alles volgens plan verloopt, is Amersfoort straks de eerste gemeente van Nederland waar overal betaald parkeren geldt. Maar liefst twee lokale partijen zijn opgericht uit protest tegen het nieuwe beleid.

60 euro per dag

Bewoners kunnen een vergunning aanvragen voor 30 euro per jaar, bezoekers betalen een uur- of dagtarief. In de binnenstad kan parkeren alleen met vergunning of in een parkeergarage. Het uurtarief buiten het centrum varieert van 30 cent tot 3 euro. In sommige gebieden betalen autobezitters na één uur 60 euro voor een dagkaart.

De parkeerkosten kunnen dus flink oplopen. Maar wat oppositiepartijen vooral steekt, is dat er in hun beleving niet naar inwoners is geluisterd. In een referendum over het nieuwe parkeerbeleid stemde 74 procent tegen.

“Dat is nu twee jaar geleden. Er was 80 procent opkomst, veel meer dan bij de gemeenteraadsverkiezingen. En het is toch doorgevoerd”, zegt Tom van Lamoen van Amersfoort voor Vrijheid, de partij die het referendum organiseerde.

“Dit was voor ons de druppel”, zegt Thom Kraanen. Uit protest richtte hij de partij KeiHart voor Amersfoort op. “Dat er niet geluisterd wordt, dat is eigenlijk het belangrijkste voor ons. En het parkeerbeleid, of eigenlijk het doordrukken daarvan, is een symptoom daarvan.”

Al flyerend spreken de kandidaten met inwoners die bijna allemaal tegen het nieuwe parkeerbeleid zijn. Soms vanwege de hoge bedragen, soms vanwege het gedoe.

Maar volgens wethouder Tyas Bijlholt (D66) zijn de nieuwe parkeertarieven nodig om te voorkomen dat wegen in de stad vastlopen. “We hebben nu 163.000 inwoners en we gaan groeien naar 190.000 inwoners. We gaan veel in de bestaande stad bouwen, waar we de mobiliteit niet kunnen laten meegroeien. De wegen zijn al heel druk.”

Een deel van de bewoners merkt al een positief effect. Sinds er betaald moet worden, al is het maar 30 cent, is er bijvoorbeeld aan de Leusderweg weer parkeerplek over voor winkelaars. “Mijn klanten zijn heel positief”, zegt kaasboer Wouter Renkema. “Ik merk het aan de omzet en het aantal klanten. Bij slecht weer meden ze ons en gingen ze naar andere winkelcentra in Amersfoort.

Bakker Mehmet Akcan is een stuk minder blij. De 30 cent die bij zijn winkelcentrum per uur voor parkeren betaald moet worden en het betaalgedoe houdt sommige klanten weg. “Ik heb vergeleken met vorig jaar 30 procent minder omzet. Ik heb vier mensen in dienst en moet er misschien wel eentje ontslaan.”

‘Geen verdienmodel’

Volgens wethouder Bijlholt is het de gemeente niet te doen om de extra inkomsten, zoals de kritiek vaak is. “Als de gemeente echt geld had willen verdienen hieraan, had ik wel 24/7 betaald parkeren in deze stad ingevoerd. Want dan wordt het een verdienmodel.”

Kraanen (KeiHart voor Amersfoort) gelooft hem niet. “In de oorspronkelijke plannen ging het wél om 24/7. Dus het gaat gewoon om geld.” Volgens hem had de wethouder best iets anders kunnen verzinnen om de stad niet dicht te laten slibben. “Je kan alles tegen elkaar afzetten: wonen, parkeren, groen. Ik denk echt dat er creatieve oplossingen mogelijk zijn.”

De wethouder bestrijdt dat. “Of we hadden bestaande natuur moeten opofferen aan de randen van de stad. En dat is een uitdrukkelijke wens van dit college om de groene long die we om ons heen hebben te behouden.”

De stem van de bakker krijgt hij in ieder geval niet. “Mijn dochter, mijn vrouw, ik, mijn zoon en schoondochter. We gaan allemaal tegen het parkeerbeleid stemmen.”

Bijlholt beseft dat hij “niet de populairste wethouder” van Amersfoort is. “Maar uiteindelijk voel ik me verantwoordelijk voor deze stad om goede besluiten te nemen en niet problemen te creëren of vooruit te schuiven.”