Minister Judith Uitermark van Binnenlandse Zaken (NSC) noemt het “afgrijselijk” dat in Uden een demonstratie tegen de komst van drie opvanglocaties voor asielzoekers gisteren uitliep op ongeregeldheden.
In Uden was een informatiebijeenkomst voor bewoners die vlak bij de beoogde opvanglocaties wonen. Buiten liep het uit de hand, mensen gooiden met stenen en flessen en staken zwaar vuurwerk af. Uiteindelijk greep de mobiele eenheid van de politie in.
“Het is onbestaanbaar dat het zo uit de hand loopt”, zegt Uitermark na het zien van de beelden uit Uden. “Het is erg dat een burgemeester een noodbevel moet afkondigen, omdat een lokaal bestuur niet meer kan doen wat ze behoort te doen, namelijk op een goede manier besluiten nemen.”
Tweeslachtigheid in Den Haag
Burgemeester Hans van der Pas van de gemeente Maashorst, waar Uden onder valt, riep eerder vandaag het kabinet op om “een helder signaal” te geven dat zulke acties niet worden geaccepteerd.
Hij legt een verband tussen de ongeregeldheden en de toon van politici in Den Haag. “Het is de tweeslachtigheid in Den Haag die dit bewerkstelligt. Als je enerzijds zegt dat die mensen gewoon moeten worden opgevangen en anderzijds zegt dat de spreidingswet wordt ingetrokken, dan voedt dat mensen.”
Ook de Vereniging van Nederlandse Gemeenten zei eerder een verband te zien. Met name de discussie rond de spreidingswet, die de verdeling van asielzoekers over het land regelt, speelt volgens de VNG een belangrijke rol.
Mensen worden volgens Mark Boumans, burgemeester van Doetinchem en vice-voorzitter van de VNG “opgehitst” door landelijke politici, die niet het “werkelijke beeld” zouden laten zien.
Burgemeester Van der Pas verwacht juist steun van de landelijke overheid. “Onze mensen staan in de frontlinie. Die moeten gesteund worden.”
Harde toon in Den Haag
Uitermark begrijpt dat het verband wordt gelegd: “Ik spreek veel raadsleden, burgemeesters en wethouders. En ik merk dat de soms te harde toon uit Den Haag gewoon neerslaat in de raadszalen.”
Toch is ze niet van plan om haar collega-ministers daar op aan te spreken. “Het is niet aan mij om tegen andere ministers te zeggen wat zij moeten zeggen.”
Wel doet ze een oproep aan mensen die tegen azc’s demonstreren: “Als je je stem wilt laten horen, dan is dat prima. Maar laat het niet uit de hand lopen, zodat informatiebijeenkomsten of raadsvergaderingen onveilig worden. Stel je voor hoe het voelt voor raadsleden of een burgemeester als zij zo’n agressie en intimidatie over zich heen krijgen. Dat is afschuwelijk.”
‘Laat je niet intimideren’
Vorige week besloot de gemeenteraad van Sint-Michielsgestel dat er voorlopig geen asielzoekerscentrum moet komen in Berlicum. Een grote meerderheid van de partijen in de raad vroeg donderdag het college om het proces om tot een azc in de gemeente te komen stil te leggen. Een week eerder liep ook daar een protest uit de hand en werd het gemeentehuis bekogeld met eieren en rookfakkels.
Ook in Bedum en Best waren hevige protesten. De gemeente Best deed aangifte, omdat medewerkers van de gemeente “fysiek en verbaal zijn bedreigd”.
Uitermark: “Je moet je niet laten intimideren. Daarom vind ik het ook goed dat daar waar dat wel is gebeurd er gewoon aangifte wordt gedaan.”
Bekijk hier beelden van de demonstratie in Uden: