De Rotterdamse haven moet van het ‘stikstofslot’ af en krijgt daarvoor 50 miljoen euro van het kabinet. Hiervan moet volgend jaar natuurherstel worden betaald, zodat er weer bouw- en andere vergunningen uitgegeven kunnen worden.
De industriële uitbreiding van een van de grootste en modernste havens ter wereld moet worden gered met onder meer het uitzetten van konijnen, het bestrijden van exotische planten en insecten, en het inperken van het aantal fietsers en wandelaars langs de kust.
Dat staat in de ‘Routekaart naar natuurvergunningverlening in de Rotterdamse Haven’ van onder anderen de rijksoverheid, de gemeente Rotterdam en het havenbedrijf. Het is een van de ‘gebiedsgerichte plannen’ waarmee minister Van Essen het stikstofprobleem wil aanpakken.
“Alles bij elkaar zorgt het ervoor dat we weer vergunning kunnen gaan verlenen”, zegt Arne Weverling (VVD), gedeputeerde van de provincie Zuid-Holland. “Er zijn bedrijven die wel plannen hebben maar niet eens meer een vergunning durven aanvragen. Wij zeggen: dien je plannen weer in. Kom naar Rotterdam.”
Meijendel en Westduinpark
Het gaat om natuurherstel in Natura2000-gebieden. Dat zijn Meijendel en Berkheide tussen Den Haag en Katwijk, het Haagse Westduinpark en Wapendal, Solleveld en Kapittelduinen tussen Den
Haag, Westland en Hoek van Holland en Voornes Duin op het eiland Voorne-Putten. In een deel van de gebieden wordt drinkwater gewonnen.
De gebieden worden professioneel beheerd, onder andere door duinwaterbedrijf Dunea. En stikstofneerslag is daar niet per se het grootste probleem. Waterbeheer en kustbescherming is bijvoorbeeld net zo belangrijk om de natuur in stand te houden. Het is op deze locaties daarom relatief eenvoudig om behoud van biodiversiteit en andere Natura2000-doelen te halen.
In het plan staat dat er konijnen uitgezet gaan worden voor een “robuust duin-ecosysteem dat bestand is tegen stikstofdepositie”. De duinen moeten kunnen verstuiven en daarvoor is het bijhouden van de begroeiing nodig. Konijnen doen dat, maar hun populatie is door infectieziekten sterk achteruit gegaan.
Wat heeft de Rotterdamse haven met voornamelijk Haagse wandelgebieden te maken?, is de vraag aan wethouder Tim Versnel (VVD), die over de Rotterdamse haven gaat. “In zo’n klein dichtbevolkt landje heb je bijna altijd met elkaar te maken”, antwoordt hij. “We zijn een team Nederland met elkaar en we moeten met elkaar zorgen dat we weer vooruitkomen.”
Samenwerking natuurorganisaties
De Rotterdamse haven moet zelf ook maatregelen nemen zoals nauwere samenwerking tussen het bedrijfsleven en natuurorganisaties, meer elektrisch aangedreven apparatuur in de haven en schepen die minder uitstoten.
Versnel noemt de afspraken een belangrijke eerste stap. “We willen de duurzaamste en sterkste haven zijn in 2050. Dat lukt nu niet. Het zal nog wel wat voeten in de aarde hebben maar we gaan de goede kant op.”
Het Rotterdams Havenbedrijf, de gemeente en de provincie Zuid-Holland trekken al jaren aan de bel over de stikstofproblemen die de economische activiteiten in het havengebied in gevaar brengen. Juist vergroeningsprojecten liggen stil omdat er geen vergunningen verleend kunnen worden.
Economische groei
De haven heeft niet alleen last van het stikstofprobleem. Een derde van alle duurzame projecten is vertraagd door capaciteitsproblemen op het elektriciteitsnet. Door alle vertragingen is het investeringsklimaat verslechterd.
Het havenbedrijf heeft ook gewaarschuwd voor ruimtegebrek gezien de vele projecten die gepland staan. Zoals een eigen terminal voor defensie en aanlanding van nieuwe windmolenparken. De bouw van een nieuwe kerncentrale is inmiddels van de baan. Maar de Rotterdamse haven is nog steeds in beeld voor kleine reactoren, de zogenoemde SMR’s.
Het herstel van de Natura2000-gebieden is dus nog maar het begin.
