Een groep van 84 Syriërs is vanmorgen vanaf Rotterdam The Hague Airport vertrokken naar hun thuisland. Het is voor het eerst dat de Nederlandse overheid een chartervlucht inzet om Syriërs terug te vliegen. Het ministerie van Asiel en Migratie nodigde de pers uit om bij het moment aanwezig te zijn.

De groep van Syriërs stapte vrijwillig in het vliegtuig, zegt het ministerie van Asiel en Migratie. De overgrote meerderheid had een tijdelijke verblijfsstatus in Nederland of zat nog in de asielprocedure. Op de luchthaven moesten die passagiers vanmorgen vroeg een formulier ondertekenen. Met hun handtekening gingen ze akkoord met de intrekking van hun asielprocedure.

Daarnaast zitten er ook mensen aan boord met een zogeheten vertrekplicht. Dat betekent dat ze Nederland moeten verlaten, omdat ze geen recht op verblijf hebben. Bij Syriërs gebeurt dit vertrek niet gedwongen.

Het vliegtuig vliegt via Istanbul naar de Syrische hoofdstad Damascus.

De Syriërs die nu teruggaan hebben van de overheid geld gekregen, een zogeheten terugkeerondersteuning. Volwassenen hebben 2800 euro gekregen en kinderen 1650 euro. Het vliegtuig maakt een tussenstop in Istanbul. Vervolgens vliegt het door naar Damascus, waar het aan het begin van de middag aankomt.

Heimwee

Dat veel van de vertrekkers vrijwillig teruggaan naar Syrië, verbaast Yvonne Bussche, directeur van Solid Road, niet. Haar organisatie helpt asielzoekers, vluchtelingen en migranten met terugkeer. “Ze keren terug omdat ze hun familie missen en heimwee hebben.”

Een andere belangrijke reden is de val van Assad, zegt Bussche. Onder het regime van voormalig president Assad vreesden veel Syriërs voor hun veiligheid. Asielzoekers uit het land kregen door die terechte vrees vrijwel altijd het recht om in Nederland te verblijven.

Toen het regime in december 2024 viel, rees vrijwel direct de vraag: gaan Syriërs die naar Nederland vluchtten nu terug? Volgens cijfers van de Dienst Terugkeer en Vertrek (DTV) vertrokken er tussen 1 januari en 31 augustus dit jaar 1100 Syriërs uit Nederland. In totaal wonen er ongeveer 150.000 Syriërs in Nederland.

In een brief aan de Tweede Kamer schreef demissionair asielminister Van Weel (VVD) ook dat Syrië voor veel meer Syriërs als veilig kan worden verklaard om naartoe terug te keren. Veel vluchtelingenorganisaties zijn het daar niet mee eens: zij noemden het besluit voorbarig en stellen dat het niet overal in Syrië veilig is.