De vakbonden zetten hun aangekondigde acties door. Het kabinet is niet bereid om aan hun eisen te voldoen, zeggen zij. De bonden willen niet alleen dat de AOW-leeftijd niet wordt verhoogd, maar ook dat de versoberingen van de werkloosheids- en arbeidsongeschiktheidsuitkeringen van tafel gaan.
Dat is de uitkomst van het eerste overleg op het Catshuis tussen het kabinet, de vakbonden en de werkgeversorganisaties.
“Tegen het inwilligen van onze eis kon het kabinet geen volmondig ‘ja’ zeggen”, aldus Hans Spekman, voorzitter van de FNV. “Dus moeten we staken. Niet omdat we het leuk vinden, maar omdat dit niet als een zwaard van Damocles boven ons hoofd mag hangen.”
Politieke mist
De vakbonden kondigden eerder aan dat er vanaf komende zaterdag landelijke stakingen komen als de plannen niet van tafel gaan. FNV maakte eerder bekend op woensdagochtend 24 juni te staken in het openbaar vervoer.
De vakbonden zeggen dat ze op termijn wel met het kabinet in gesprek zullen gaan, maar op dit moment is er onvoldoende aan hun ultimatum tegemoet gekomen, zeggen ze. De bonden zeggen wel in gesprek te blijven met de werkgeversorganisaties. “Daar ligt het conflict niet”, zegt Spekman. Die gesprekken gaan in ieder geval over de WW en de WIA.
“Er is politieke mist die moet optrekken voor we met elkaar in gesprek kunnen”, zegt voorzitter Van Holstein van VCP. “De acties liggen dus gewoon nog op tafel.”
Druk was weggenomen
Voorzitter Van Oostrom van VNO-NCW begrijpt niet goed waarom de bonden gaan staken. “Het kabinet had de druk van de bezuinigingen al weggenomen. We konden dus zonder die druk praten.”
De werkgevers willen het liefst een breed akkoord sluiten dat niet alleen over de sociale zekerheid gaat, maar bijvoorbeeld ook over stikstof en het overvolle elektriciteitsnet.
Ook premier Jetten is teleurgesteld dat de acties doorgaan. “Ik hoop dat de acties wel beperkt blijven en een niet te grote impact hebben op onze samenleving. Maar dat is aan de bonden.” Hij hoopt dat ze toch snel weer aan tafel komen en zegt dat zijn deur altijd openstaat.
Aan tafel krijgen
Om de bonden aan tafel te krijgen, trok het kabinet eerder deze week het plan in om de AOW-leeftijd sneller te verhogen. De bezuiniging op de AOW had het kabinet ruim 2,7 miljard euro per jaar moeten opleveren.
Het voornemen kreeg niet alleen veel kritiek van de vakbonden, maar ook van de werkgevers en de Tweede Kamer. De bonden stelden een ultimatum: als de verhoging niet van tafel zou gaan, zouden er stakingsacties komen. Door het intrekken van dit plan en andere handreikingen van het kabinet wilden de bonden vandaag toch komen.
Ook de voorgestelde versoberingen van de uitkeringsregelingen voor werkloosheid en arbeidsongeschiktheid, de WW en de WIA, zet het kabinet voorlopig niet door. Daarmee wilde het kabinet “ruimte voor sociaal overleg en rust in de polder” maken, zei minister Vijlbrief van Sociale Zaken.
Hij wil samen met de vakcentrales en de werkgevers kijken naar een alternatieve invulling van de bezuinigingsplannen, maar ook naar toekomstige economische groei en verbeteringen voor de arbeidsmarkt.
