Demissionair minister Keijzer van Asiel en Migratie wil Oekraïense mannen die naar Nederland gevlucht zijn en werk hebben uitsluiten van opvang. Ze vindt dat zij zelf voor huisvesting moeten zorgen. Ze reageert daarmee op de noodkreet van het Rode Kruis en gemeenten, die steeds meer moeite hebben om Oekraïners te huisvesten. Als gevolg daarvan slapen er mensen op straat of in hun auto.

Volgens Keijzer loopt ons land zo langzamerhand tegen de grenzen aan van wat mogelijk is om opvang te regelen. Ze vindt het “niet meer dan redelijk” dat mannen die hier werk en een inkomen hebben, zelf huisvesting regelen en betalen. “Bijvoorbeeld bij familie die hier al is.” Ook zouden ze hun werkgever kunnen vragen. Nederlanders met werk regelen ook hun eigen huisvesting, redeneert de minister.

Keijzer vindt het niet hard om mensen die voor oorlog gevlucht zijn uit te sluiten van opvang. “Ze krijgen hier wel bescherming.”

Keijzer benadrukt dat moeders met kinderen opvang blijven krijgen. “Daar kun je niet tegen zeggen: zoek het zelf maar uit.” Oekraïners die via een andere EU-lidstaat naar Nederland zijn gekomen gaat ze stimuleren om terug te keren naar dat land.

Recht op onderdak en onderwijs

Gemeenten hebben op dit moment zo’n 97.000 bedden beschikbaar voor Oekraïners. Die zijn allemaal vol, terwijl er maandelijks nog honderden vluchtelingen naar Nederland komen. In augustus meldde zich een recordaantal van 435 Oekraïners bij het Rode Kruis.

Oekraïners die voor de oorlog in hun land zijn gevlucht vallen onder de Europese Richtlijn Tijdelijke Bescherming (RTB) en hebben daardoor recht op onderdak en onderwijs in Nederland. Die regeling is onlangs verlengd tot 4 maart 2027. Gemeenten moeten, naar draagkracht en grootte, voor opvangplekken zorgen en krijgen daarvoor een geldbedrag per vluchteling.

Keijzer onderschrijft de richtlijn maar zegt dat die ruimte biedt om mensen terug te sturen naar het land waar ze eerder waren, of om te vragen zelf onderdak te regelen.

‘Mensen melden zich radeloos’

Het Rode Kruis heeft nog niet gereageerd op Keijzers standpunt. In hun noodkreet van eerder vandaag zei de hulporganisatie dat er schrijnende situaties zijn. “Mensen worden weggestuurd bij de gemeente en melden zich radeloos bij het Rode Kruis, omdat er geen opvangplek voor hen is. Tientallen mensen gaven daarbij aan dat ze op straat of in de auto hadden geslapen.”

“Een jaar lang is er al een tekort aan plekken, maar er is nog steeds geen oplossing”, zei Suzanne Segaar van de hulporganisatie. “Het gaat hier om alleenreizende kinderen, mensen met oorlogstrauma’s of moeders met kinderen, die nergens terechtkunnen. Ook het Rode Kruis kan deze mensen niet helpen.”