De nieuwe demissionaire minister van Justitie Van Oosten heeft een belangrijk advies van de NCTV over de rellen zaterdag in Den Haag naast zich neergelegd. Dat meldt de krant NRC, die citeert uit het advies.

De NCTV, de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid, drong er maandag bij de VVD-minister op aan de rellen expliciet rechts-extremistisch te noemen omdat er “leden van rechts-extremistische groeperingen” bij de anti-asieldemonstratie aanwezig waren.

Voor de NCTV was er in het advies geen twijfel over het gedachtegoed en de motieven van bepaalde deelnemers aan de gewelddadigheden. De oranje-wit-blauwe prinsenvlag, leuzen als “buiten met buitenlanders” en het dragen van maskers en zwarte kleding waren volgens de NCTV intimiderend en bewust rechts-extremistisch bedoeld.

Deze feiten als verantwoordelijk minister niet benoemen zou dit soort gedrag een ‘normaal’ karakter geven, zo luidde de inschatting van de NCTV. Aanhangers van dit extreme gedachtegoed zouden zich daardoor gesteund kunnen voelen, met alle gevolgen voor de democratische rechtsorde en de nationale veiligheid van dien.

Het vernielen van het partijkantoor van D66 kan worden opgevat als een poging van het “tot zwijgen brengen van (ideologische) tegenstanders”, vindt de NCTV.

Niet uitspreken over motieven

Waarom minister Van Oosten het advies in de wind sloeg is nog niet duidelijk. Een dag na het advies, gistermiddag, was hij in de Tweede Kamer om in het wekelijkse vragenuurtje vragen over de demonstratie te beantwoorden.

Daar wilde hij zich niet uitspreken over de motieven van de relschoppers die afgelopen zaterdag vernielingen aanrichtten en politiemensen aanvielen. Hij vond dat het oordeel daarover overgelaten moest worden aan de politie, het Openbaar Ministerie en uiteindelijk de rechter.

Gisteravond kwam hij toch met stelligere uitspraken. Hij gebruikte nu wel de woorden “extreemrechtse relschoppers”. En over de personen die zaterdag de Hitlergroet brachten en leuzen over Joden en asielzoekers riepen zei hij: “Dat vind ik nazistisch, dat vind ik antisemitisch en dus verwerpelijk en afschuwelijk.”

Vandaag debatteert de Haagse gemeenteraad met burgemeester Van Zanen over de uit de hand gelopen demonstratie. Morgen is er een debat in de Tweede Kamer.